fa بررسی توزیع پزشکان متخصص در دو دانشگاه علوم پزشکی گلستان و مازندران با استفاده از ضریب جینی بهداشت Health تحقیقی Original article <div style="border:none;border-bottom:double #C00000 4.5pt;padding:0cm 0cm 1.0pt 0cm;"><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> توزیع عادلانه پزشکان متخصص در میان جمعیت یک کشور یکی از شرایط لازم برای کسب سلامتی برای همه افراد جامعه است. این پژوهش با هدف بررسی توزیع پزشکان متخصص با استفاده از شاخص‌جینی در تمامی بیمارستان‌های دولتی در دو دانشگاه علوم پزشکی استان گلستان (15 بیمارستان) و مازندران (23 بیمارستان) انجام گرفت.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی:</span></span></strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> پژوهش حاضر از نوع کاربردی بوده که به روش توصیفی و تحلیلی انجام شد. داده‌های پژوهش که شامل تعداد پزشک متخصص، جمعیت و تعداد تخت فعال به تفکیک هر استان و شهرستان است از معاونت درمان دانشگاه‌های علوم پزشکی استان‌ها اخذ گردید. جهت تحلیل توزیع پزشک متخصص از منحنی لورنز و شاخص جینی به کمک نرم‌افزار اکسل استفاده گردید. جهت مقایسه ضرایب جینی بین دو استان از آزمون تی تست و جهت بررسی ارتباط بین متغیرهای تحقیق از آزمون رگرسیون چندگانه به کمک نرم‌افزار </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">SPSS</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> نسخه 16 استفاده شد.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ها:</span></span></strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> نتایج نشان دادند ضرایب جینی بر اساس جمعیت در استان مازندران در حد مطلوب (کمتر از 2/0) می‌باشد، اما ضرایب جینی بر اساس جمعیت در استان گلستان نامطلوب (بیشتر از 2/0) بوده و نابرابری در ضرایب جینی بر اساس تعداد جمعیت در بین دو استان گلستان و مازندران وجود دارد </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">(89/17=</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">t</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> ،000/0=</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">P</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">)</span></span><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">.</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری</span></span></strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">: با توجه به یافته‌های تحقیق توزیع پزشک متخصص بر اساس جمعیت در استان مازندران مطلوب است، اما نابرابری در توزیع پزشک متخصص بر اساس جمعیت در استان گلستان مشاهده شده است، لذا برآورد دقیق و عادلانه نیروی انسانی مورد نیاز و توزیع متناسب با جمعیت و شاخص‌های مورد نیاز، می‌تواند به کاهش هزینه‌های درمانی خانواده‌ها و کارایی بهتر منابع سلامت منجر گردد.</span></span><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></strong></div> <div><strong>Background & Objective</strong>: The fair distribution of medical specialists among the population of a country is one of the requirements for the public health. We aimed to investigating the distribution of medical specialists using Gini coefficient in all governmental hospitals in two medical universities of Golestan (15 hospitals) and Mazandaran (23 hospitals) provinces.<br> <strong>Methods:</strong> The present practical study was conducted using descriptive and analytical methods. The research data including the number of physicians, population and number of active beds in each city and province were obtained from the deputy of treatment of medical universities in each province. The Lorenz curve and the Gini coefficient were used to analyze the distribution of specialists using Excel software. T-test was used to compare the Gini coefficients between the two provinces. Multiple regression tests were performed using SPSS software version 16 to investigate the relationship between variables.<br> <strong>Results:</strong> The results showed that Gini coefficients on the basis of population in Mazandaran province were within optimum limit (less than 0.2). However, Gini coefficients on the basis of population in Golestan province were undesirable (more than 0.2) and there was also an inequality in the Gini coefficients based on the number of population between the two provinces of Golestan and Mazandaran (P=0.000, t=17.89).<br> <strong>Conclusion:</strong> According to the findings, the distribution of specialist physicians is desirable in Mazandaran province based on population. However, there was inequality in the distribution of specialist physicians in Golestan province. The accurate and fair estimation of the required human resources and the distribution on the basis of population and required indicators could lead to a reduction in the cost of treatment for families and better efficiency of health resources.</div> پزشک متخصص, عدالت, منحنی لورنز, ضریب جینی Specialist, fair distribution, Lorenz curve, Gini coefficient 11 20 http://goums.ac.ir/jorjanijournal/browse.php?a_code=A-10-24-105&slc_lang=fa&sid=1 Hamidollah Iri حمیداله ایری 10031947532846005108 10031947532846005108 No M.Sc. student of Health Services Management, Sari unit, Islamic Azad University, Sari, Iran دانشگاه علوم پزشکی گلستان Ghahreman Mahmoudi قهرمان محمودی Mahmudi.Alemi@Iausari.Ac.ir 10031947532846005109 10031947532846005109 Yes Department of Health Services Management, Sari unit, Islamic Azad University, Sari, Iran انشگاه آزاد اسلامی واحد ساری، ساری Mohammad Ali Jahani Tiji محمدعلی جهانی تیجی 10031947532846005110 10031947532846005110 No General Education Department, Faculty of Medicine, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بابل